İstanbul'un İktisâdî ve İçtimâî Tarihi II; bilinmeyeni sonsuz, hafızası sayısız olağanüstülüklerle dolu İstanbul'un 2600 yıllık tarihini iktisâdî ve içtimâî açıdan derinlemesine ele alıyor. Şehrin Yunan, Roma ve Türk dönemlerini titizlikle inceleyerek tarihî süreci günümüze taşıyor. Yoğunlaşma ise özellikle Türk-Osmanlı döneminde gerçekleşiyor. Bu çalışma, İstanbul tarihi araştırmaları için adeta bir rehber niteliği taşıyor.
Prof. Dr. Ahmet Tabakoğlu, "İstanbul'un İktisâdî ve İçtimâî Tarihi" adlı eserinin bu ikinci cildinde Osmanlı Dönemi İstanbul'unu, Der-sa'âdet (Suriçi/Fatih-Eminönü) ile Bilâd-ı Selâse'yi (Eyüp, Galata ve Üsküdar) kültür, iktisat ve tarihi içinde bütüncül bir yaklaşımla ele alıyor. "Her türlü canlılığın üstünde canlı bir şehir" olan ve İstanbuliyat veya İstanbuloji'den bahsedilecek yani başlı başına bir bilim oluşturacak kadar çeşitli yönleri olan İstanbul'un Osmanlı dönemindeki içtimâî yapılarını, kültür müesseselerini, vakıflarını, esnafını, ticarî hayatını; maddî ve manevî atmosferiyle birlikte bütün zenginliğiyle yeniden canlandırıyor. Bu çalışma, bir tarih anlatısı olmakla beraber unutulmuş nice eserin ve müessesenin de hatırasını günümüzle buluşturan bir köprü niteliği taşıyor.